
Laurens Buijs bij de ingang van de rechtbank. Parnassusweg, Amsterdam.
Gisterochtend in Amsterdam was het kort geding dat socioloog Laurens Buijs had aangespannen tegen zijn werkgever, de Universiteit van Amsterdam. Hij wil erkenning als klokkenluider en beschermd worden tegen ontslag.
Een wat gespannen lijkende Buijs (1982) is blij medestanders en nieuwsgierigen te zien. Ze krijgen een knuffel, een hartelijke opmerking (‘zo lief dat je ben gekomen’) en hij ontspant even.
We zien bekenden als de Amsterdamse Pijp-bewoner/multicultureel bemiddelaar/eeuwig optimist Peter van Maaren https://www.rtlnieuws.nl/nieuws/nederland/artikel/4801666/ex-leraar-en-homo-peter-geeft-lessen-seksuele-diversiteit-en die Buijs nog kende van het COC. Van Maaren begint onmiddellijk een enthousiast verhaal tegen me: ‘Woke bedreigt het vrije denken (…)’.
Ook Max van den Berg (‘Jazeker, ik ben het, de fakkelman’) https://twitter.com/MaxBaptist92 is aanwezig, evenals een vrouw van de UvA die Buijs steunt. Ook de jonge anti-woke-strijder Ramona treedt binnen. Ze kent Buijs nog niet, maar stormt op hem af en begint een gesprek.
Hoe is het zo ver gekomen?
Er waren, zo erkennen werknemer en werkgever, al langer spanningen. In november vorig jaar had Buijs zich gemeld als klokkenluider tegen de woke-cultuur op de universiteit https://laurensbuijs.org/2023/04/25/verklaring-van-klokkenluider-laurens-buijs-over-persbericht-uva/
Buijs stemde ooit Bij1 en betoonde zich kritisch aanhanger van de partij https://twitter.com/laurensbuijs/status/1616041744960815109 . In januari jl. publiceerde hij een opinie-artikel in Folia. https://www.folia.nl/opinie/155109/woke-cultuur-bedreigt-de-academische-vrijheid-bij-sociale-wetenschappen Hij keert zich daarin tegen het verschijnsel ‘non-binair’, wil de rol van de islam bij homofoob geweld onderzoeken en stelt:
Studenten en collega’s zeggen dat ik met mijn standpunten hun ‘safe space’ schend en zien dat als een ‘microagressie’. Ik vind het natuurlijk geen probleem als men het in de academische arena met mij oneens is; dat is juist onderdeel van een gezond academisch debat. Maar mij wordt steeds vaker het gevoel gegeven dat ik een ‘slecht persoon’ ben die geen recht van spreken heeft.
(….)
Er is op de UvA over veel thema’s een stevige norm – doorgaans ingegeven door de politiek van gevestigde linkse partijen – die de kaders bepaalt waarbinnen gedacht en gesproken mag worden. Personen die afwijkende standpunten innemen en andere argumentaties gebruiken, kunnen snel beschuldigd worden van het schenden van de sociale veiligheid of het kwetsen van minderheden. Zo leidt het diversiteitsbeleid van de UvA steeds meer tot een ideologische monocultuur.
De universiteit nam afstand van de uitspraak over non-binair: https://www.parool.nl/amsterdam/uva-neemt-afstand-van-uitspraak-docent-over-het-verschijnsel-non-binair~b43884f1/
In de periode erna voelde Buijs zich onveilig, geïntimideerd en gepest. Hij stuurde openbare berichten op sociale media en ook in persoonlijke apps. Hij noemde daarin bepaalde collega’s “extremisten” en “corrupt’.
25 april jl. werd Buijs door de universiteit geschorst: https://www.rtlnieuws.nl/nieuws/nederland/artikel/5380484/universiteit-amsterdam-onderzoeker-laurens-buijs-non-actief
Daarop spande hij dus het kort geding van gisteren aan:
De kant van de universiteit: https://www.folia.nl/actueel/157119/docent-en-klokkenluider-laurens-buijs-sleept-uva-voor-de-rechter
Hefige emoties
Tijdens de rechtszaak bemerk je de vele emoties. Er is verongelijktheid en verdriet: Buijs ziet zichzelf als klokkenluider en strijder. De UvA stelt dat ze coaching en mediation heeft aangeboden – geweigerd door Buijs. En dat ze een commissie heeft ingesteld. De wetenschapper is verdrietig omdat hij zich onvoldoende gesteund voelt, de UvA is dat ook – maar uit zich formeler- dat ze zo aangevallen wordt. De universiteit neemt hem zeker de persoonlijke berichten kwalijk. De UvA legt de schuld bij Buijs en diens wijze van communiceren.
Er is aardig wat herhaling in beide pleidooien. Vooral de UvA blijft hameren op een verstoorde arbeidsrelatie. De advocate van Buijs: ‘Hij deelde zijn verdriet op internet. Hij zal ontslagen worden, maar Buijs staat voor velen die zwijgen.’
Buijs krijgt dan zelf het woord. Hij stelt dat de UvA zijn leven verwoest heeft. Dat hij empathie gemist heeft. En:
‘Waarom greep niemand in toen de heksenjacht tegen mij landelijke vormen aannam? Ik heb mijn baas gesmeekt om hulp; ze blokkeerde me. Ik ging kapot. Ik wist niet meer hoe ik ’s ochtends uit bed moest komen.’
Hij snikt en vervolgt;
‘Was er dan niemand die zag dat achter mijn boosheid, angst en radeloosheid schuilging? Hier en daar verdween mijn hoop op een goede en rechtvaardige afloop, en kreeg mijn vergeldingsimpuls te veel de ruimte. Daar heb ik spijt van. Ik ben geen goed rolmodel geweest.’
Agneta Fischer, decaan van faculteit Maatschappij en Gedragswetenschappen, is blij met de spijtbetuiging, al vindt ze die wel een beetje laat.
Buijs zegt na afloop buiten de zaak: ‘Ik ben opgelucht.’
Met een groepje wordt nog in een koffietentje nagepraat. Als ik naar achteren ga, vind ik twee toiletten. Echt waar: eentje alleen voor vrouwen en deze

Ik kies voor het gedeelde toilet.
Maandag vijf juni volgt de uitspraak. Vóór 17u belandt deze in de mailbox van beide advocaten.
Tja universiteiten zijn gevaarluck als je niet in de pas loopt. Ook voor de leerlingen. Het is een linkse kliek. Dat is al jaren bekend. Maakt niet uit waar je klokkenluider voor bent. Je zou al van te voren horen te weten dat je kapot gemaakt wordt. Is vaak genoeg in het nieuws geweest helaas.