de balie: avond over kredietcrisis

De financiële crisis domineert het maatschappelijke en politieke debat. Vrijwel iedereen is het er over eens dat vergaande hervormingen van het financiële systeem onvermijdelijk zijn. Meer checks en balances en betere risicomodellen, minder marktwerking, meer overheid, het einde van het Angelsaksische model, vervanging van Bretton Woods? Het debat is nog in volle gang en de oplossingsrichtingen zijn nog niet uitgekristalliseerd. Toch vallen de voorgestelde hervormingen tot nu toe doorgaans onder de noemer ‘betere regels en toezicht’.

Fundamentele aanpassingen worden voorgesteld op het internet, maar komen in het debat in de mainstream media, wetenschap en politiek tot nu toe niet aan de orde. Argumenten hiervoor liggen voor de hand. De aanpak van de crisis veelt geen uitstel. En een fundamenteel debat zou het vertrouwen nog verder schaden en de crisis verergeren. Het is echter de vraag of deze argumenten terecht zijn. Blijft hierdoor de kans op herhaling niet aanwezig? Worden zo praktische oplossingen voor economische malaise niet over het hoofd gezien?

Deze vragen komen 22 januari aan de orde wanneer voorstanders van fundamentele hervormingen in debat gaan met experts die een meer behoudende aanpak voorstaan. Aan de discussieavond zullen naast wetenschappers ook vertegenwoordigers van banken, consumentenorganisaties, het bedrijfsleven en de politiek deelnemen.

Mogelijkheden voor fundamentele hervormingen van het financiële systeem die tijdens het debat aan de orde komen zijn onder meer:

Complementaire, rentevrije geldsystemen binnen het bestaande geldsysteem. Dergelijke systemen opereren al. Zo is er bijvoorbeeld het WIR-geldsysteem waaraan 25% van de Zwitserse bedrijven meedoen. Deze systemen kunnen mogelijk niet alleen toekomstige crises helpen voorkomen, maar ook de huidige crisis helpen verlichten. Complementaire geldsystemen zouden snel populair kunnen worden en de huidige crisis kunnen verzachten, wanneer overheden belastingbetaling met nieuw, rentevrij geld zouden toestaan. Ook reguliere banken kunnen voordeel hebben bij het ondersteunen van complementaire systemen en nemen daarom vaak aan deze systemen deel.
Het Bancor-systeem voor internationale handel zoals voorgesteld door John Maynard Keynes. Bij dit systeem worden grote en langdurige tekorten of overschotten op de betalingsbalans van landen onaantrekkelijk. Hierdoor zou een evenwichtiger wereldhandel kunnen ontstaan met betere kansen voor ontwikkelingslanden.
De Tobin belasting; een kleine belasting op internationale transacties waarmee mogelijk de groei van wereldwijd, speculatief flitskapitaal tegen kan worden gegaan.
Rentevrije geldcreatie, zoals de door Lincoln in de USA geintroduceerde Greenbacks, in combinatie met afschaffing van geldcreatie door commercixele banken. Grote speculatie bubbels en systeembanken die failliet gaan horen dan wellicht tot het verleden.
Het betalingsverkeer is door banken gemonopoliseerd en daardoor kan een bankencrisis ook een crisis in het betalingsverkeer veroorzaken. Demonopolisering van het betalingsverkeer, dat wil zeggen een (digitaal) betalingssysteem zonder tussenkomst van banken en bankrekeningen, zou wellicht kunnen zorgen voor lagere risico’s, snellere betalingen en een aanzienlijke daling van de handelstransactiekosten.
Een zeer radicale hervorming zou het volledig vrijgeven van de geldschepping zijn. Niet alleen banken, maar iedereen mag geld creeren en ermee betalen, uitlenen, etc. Het klinkt paradoxaal, maar volgens aanhangers van deze optie zou het vanzelf leiden tot een stabiel, mondiaal ruilmiddel dat vrij van rente en inflatie zal zijn, zonder dat het door speculanten en machthebbenden beinvloed kan worden.

Verscheidene sprekers leiden met korte presentaties de verschillende perspectieven in, veelal vanuit een rijke praktijkervaring, en beargumenteren zo hun voorstellen tot monetaire innovatie.

Een belangrijke inspiratiebron voor een aantal sprekers vormt het gedachtegoed van Bernard Lietaer, die bij de Belgische Centrale bank verantwoordelijk is geweest voor de invoering van de ECU. Bernard Lietaer heeft 14 boeken geschreven, waaronder The Future of Moneydat is vertaald in 18 talen. Zijn recente artikel Options for Managing Systemic Bank Crises biedt een scherpe analyse van de diepere oorzaken van de huidige crisis en breekt een lans voor de invoering van complementaire, rentevrije geldsystemen.
de Nederlandse stichting STRO, een internationaal opererende sociale handelsorganisatie, die in diverse l

Forumleden

1. Willem Middelkoop (Journalist, schrijver van het boek “De dag dat de dollar valt” en beleggingsadviseur)
2. Eric Bartelsman (Hoogleraar Economie, Lid van de Economische Adviesraad van de Tweede Kamer, en voormalig medewerker van het CPB en de Federal Reserve Board in de VS)
3. Wouter Elsenburg (Expert financixc3xable stabiliteit van De Nederlandse Bank)
4. Paul de Beer (Hoogleraar Arbeidsverhoudingen aan de UvA)
5. Wim Suyker (Wetenschappelijk medewerker van het CPB)

O.l.v. Wim Hafkamp

Expositie:
Homemade Money van Nico Lootsma.

Voor vragen en opmerking kunt u een mail versturen naar: Tanja den Broeder. Zie http://www.debalie.nl

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s